अयोध्या । सोमबार भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीले अयोध्याको राम मन्दिरमा रामललाको अभिषेक गरेका छन् । यस अवसरमा देशैभर उत्सवको माहोल बन्न पुगेको छ ।

राम मन्दिरका लागि ठूलो संख्यामा मानिसहरुले चन्दा दिइरहेका छन् । सुरतका एक हिरा व्यापारीले अयोध्याको राम मन्दिरका लागि भगवान रामलाई सुन, हिरा र चाँदीले बनेको ११ करोड रुपैयाँको मुकुट उपहार दिएका छन् ।

राम मन्दिरको गर्भगृहमा प्राण प्रतिष्ठा गरिएको रामललाको मुर्ति पाँच बर्ष उमेर झल्काउने रहेको छ । ५१ इन्च अग्लो मूर्ति कालो रंगको छ । श्रीराम पाँच वर्षको बालकको रूपमा कमलमा विराजमान छन् । कमल फूलसहितको मूर्तिको उचाइ ८ फिट छ ।

राम मन्दिरमा रामको बाल्यकालको मूर्ति ५ वर्षको रामललाको हो । रामको मुर्ति यही उमेरको किन स्थापना गरियो भन्ने कौतुहलता पनि रहेको छ । हिन्दू धर्ममा बाल्यकाललाई सामान्यतया ५ वर्षको उमेरसम्म मानिन्छ । यसपछि बच्चालाई समझदार मानिन्छ।

५ वर्षको बच्चालाई के मानिन्छ ?

चाणक्य र अन्य विद्वानहरूले स्पष्ट रूपमा भनेका छन् कि पाँच वर्षको उमेरसम्म बच्चाको हरेक गल्ती माफ हुन्छ किनभने उनीहरू निर्दोष हुन्छन्। त्यो उमेरसम्म उसलाई पढाउने काम मात्रै गरिन्छ । चाणक्य नीतिमा यी बालबालिकाको निर्दोषता र बौद्धिकताको बारेमा यसरी चर्चा गरिएको छ।

पांच वर्ष लौं लालिये, दस सौं ताड़न देइ । सुतहीं सोलह बरस में, मित्र सरसि गनि लेइ ।।

महाकाल लोकका महन्त प्रणव पुरी भन्छन्, 'हाम्रा शास्त्रहरूमा पनि पाँच वर्षको उमेरसम्म भगवान र परमात्माको बाल्यकालको मनोरञ्जन बढी भएको पाइन्छ । पाँच वर्षको उमेरमा रामको मूर्ति स्थापना गर्ने सम्बन्धमा काकभुशुण्डीका श्लोकहरू एकदमै समयसापेक्ष र सही देखिन्छन्।'

मूर्ति ५१ इन्च मात्र अग्लाे किन ?

प्राण प्रतिष्ठा गरिएको मूर्ति ठ्याक्कै ५१ इन्च अग्लो किन भन्ने प्रसङ्ग पनि चर्चाको विषय बनेको छ । भारतमा अहिलेको युगमा ५ वर्षको बच्चाको उचाइ ४३ देखि ४५ इन्च मानिने भए पनि जुन युगमा रामको जन्म भएको थियो, त्यतिबेला सर्वसाधारणको औसत उचाइ निकै बढी थियो । त्यसैले ५१ को शुभ अंकलाई हेर्दा उनको उचाइ ५१ मानिन्थ्यो ।

कालो ढुङ्गाको नै मुर्ति किन बनाइयो ?

यो मूर्ति किन कालो ढुङ्गाबाट बनेको हो भन्ने अर्को प्रश्न हुन सक्छ। वास्तवमा रामलालाको मूर्ति शालिग्राम ढुङ्गाबाट बनेको हो, जसबाट हिन्दू धर्मका देवीदेवताको मूर्ति बनाइन्छ। यो एक पवित्र पत्थर मानिन्छ। शालिग्राम कालो रंगको चिल्लो, अंडाकार ढुङ्गा हो। धार्मिक ग्रन्थका अनुसार शालिग्राम भगवान विष्णुको मूर्ति स्वरूप हो । यो एक प्रकारको जीवाश्मा पत्थर हो। शालिग्राम सामान्यतया पवित्र नदीको तल वा किनारबाट संकलन गरिन्छ ।

यसैबीच, प्राण प्रतिष्ठाको पूर्वसन्ध्यामा सुरतका हीरा व्यापारी र ग्रीन ल्याब डायमण्ड कम्पनीका मालिक मुकेश पटेलले अयोध्याको राम मन्दिरको गर्भगृहमा भगवान श्रीरामको लागि तयार गरिएको मुकुट मन्दिरका ट्रस्टीहरूलाई हस्तान्तरण गरेका हुन् ।

विश्व हिन्दू परिषद्का नेता दिनेश भाइ नावादियाले ग्रीन ल्याब डायमण्ड कम्पनीका मालिक मुकेश पटेलले राम मन्दिरमा सुन र हिराले जडित मुकुट दिने इच्छा व्यक्त गरेको भारतीय सञ्चारमाध्यमलाइ बताए । नवनिर्मित राम मन्दिरमा जनवरी २२ मा कुन मूर्ति स्थापना गर्ने हो भन्ने टुंगो नलागे पछि कम्पनीका दुई कर्मचारीलाई अयोध्या पठाइएका थियो । मूर्तिको टुङ्गो लाग्ने बित्तिकै दुवै मजदुर मुकुटको नाप लिएर सुरत फर्किए र मुकुट बनाउन थाले ।

६ किलो तौलको मुकुटमा साढे चार किलो सुन प्रयोग गरिएको उनले बताए । यसमा साना र ठूला आकारका हिरा, माणिक, मोती र नीलमणि जस्ता बहुमूल्य रत्नहरू जडिएका छन्। अब यो मुकुट भगवान रामको शिरमा सजिएको छ। प्राणप्रतिष्ठा समारोहको एक दिन अघि श्री रामजन्मभूमि तीर्थ क्षेत्र कोषका महासचिव चम्पत राईलाई हस्तान्तरण गरिएको थियो, जसको मूल्य करिब ११ करोड रुपैयाँ रहेको बताइएको छ ।

हिरा व्यापारी दिलीप कुमारले राम मन्दिरका लागि १०१ किलो सुन दान गरेका छन्, जसको मूल्य करिब ६८ करोड रुपैयाँ छ । मन्दिरका ८ वटा ढोकामा सुनको लेप लगाउन प्रयोग गरिएको छ । जबकि कथाकार तथा आध्यात्मिक गुरु मोरारी बापुले ११.३ करोड रुपैयाँ दान गरेका छन् ।